Laser frakcyjny – zasady działania i możliwe powikłania

Laser frakcyjny to pojęcie nie do końca precyzyjne. Określenie „frakcyjny” oznacza, że urządzenie działa punktowo – na wybrane fragmenty skóry, a nie na całą jej powierzchnię. Nie mówi jednak nic o tym, w jaki sposób laser oddziałuje na tkankę. Najczęściej laser frakcyjny kojarzony jest z odmładzaniem skóry – i słusznie.

Laseroterapia jest jedną z najskuteczniejszych metod odmładzania skóry. Najbardziej efektywnymi i jednocześnie najczęściej stosowanymi urządzeniami są lasery frakcyjne CO₂. Ich działanie polega na kontrolowanym uszkadzaniu skóry oraz jej podgrzewaniu w celu uruchomienia intensywnych procesów regeneracyjnych.

Jak działa laser frakcyjny

Lasery frakcyjne można podzielić na ablacyjne oraz nieablacyjne.

Laser frakcyjny CO₂ ablacyjny emituje światło, które wnika w skórę i jest pochłaniane przez wodę zawartą w tkankach. Dochodzi do gwałtownej reakcji fototermicznej – woda ulega podgrzaniu do bardzo wysokiej temperatury i odparowaniu. W skórze powstają mikroskopijne ubytki przypominające kratery.

Laser frakcyjny nie uszkadza całej skóry, lecz tworzy w niej mikrokolumny uszkodzeń otoczone zdrową, nienaruszoną tkanką. To właśnie ten mechanizm umożliwia szybką regenerację.

Uszkodzenie oraz podgrzanie tkanek wokół mikrokolumn uruchamia intensywne procesy naprawcze, w tym produkcję nowego kolagenu.

Istotą zabiegu laserem frakcyjnym jest stymulacja odbudowy skóry. Kolagen odpowiada za jej napięcie i elastyczność. Z wiekiem jego ilość systematycznie spada – rocznie tracimy około 1% kolagenu. Zabieg laserowy, poprzez kontrolowane poparzenie skóry, aktywuje białka szoku cieplnego, które są jednymi z najsilniejszych stymulatorów regeneracji.

Dodatkowym efektem zabiegów laserem ablacyjnym jest złuszczanie skóry, czyli ablacja – efekt, którego nie uzyskujemy przy laserach nieablacyjnych.

Laser nieablacyjny działa delikatniej – skóra jest jedynie podgrzewana. Oznacza to krótszy czas gojenia, ale także znacznie słabszy efekt.

Zobacz też: Standardy w medycynie estetycznej

Laser ablacyjny a nieablacyjny – porównanie skuteczności

Różnica między laserami ablacyjnymi i nieablacyjnymi dotyczy przede wszystkim skuteczności. Teoretycznie, aby uzyskać efekt porównywalny z jednym zabiegiem laserem ablacyjnym, należałoby wykonać od trzech do pięciu zabiegów laserem nieablacyjnym.

W praktyce nawet taka liczba zabiegów nie daje porównywalnych efektów klinicznych. Brak ablacji powoduje, że lasery nieablacyjne nie dają wyraźnego efektu odświeżenia i odmłodzenia skóry. Ich jedyną realną zaletą jest krótszy czas rekonwalescencji.

W mojej ocenie, jeśli celem jest uzyskanie optymalnego efektu, lepiej poczekać kilka dni dłużej na zagojenie skóry niż zadowalać się słabym rezultatem. Posiadam oba typy laserów, jednak w praktyce laser nieablacyjny wykorzystuję sporadycznie.

Zobacz też: Laser frakcyjny CO₂ ablacyjny – kompendium

Na rynku pojawiają się również lasery subablacyjne, łączące cechy obu technologii. W mojej ocenie są one zbyt płytkie i zbyt słabe, aby zapewnić satysfakcjonujące efekty kliniczne.

Możliwe powikłania po laserze frakcyjnym

Laser frakcyjny w rękach doświadczonego lekarza jest zabiegiem skutecznym i bezpiecznym. Należy jednak mieć świadomość potencjalnych powikłań:

• Zaczerwienienie – normalna reakcja, utrzymująca się od kilku dni do kilku tygodni.
• Przebarwienia pourazowe – najczęstszy skutek uboczny (10–30% przypadków); ryzyko zależy od fototypu, opalenia, mocy zabiegu i jakości sprzętu.
• Infekcje wirusowe – najczęściej opryszczka, pojawiająca się po 2–3 dniach.
• Nadkażenia bakteryjne – bardzo rzadkie.
• Blizny przerostowe – przeciwwskazanie u osób z tendencją do ich tworzenia.
• Blizny zanikowe – możliwe przy zaburzeniach gojenia.

Poparzenie nie jest powikłaniem – jest istotą zabiegu. Skóra powinna tworzyć suchą, jednorodną skorupę. Obrzęk i bolesność w pierwszych godzinach są normalne.

Mimo dyskomfortu, efekt odmłodzenia zdecydowanie jest wart zabiegu. W kolejnym artykule opiszę najczęstsze mity i fakty dotyczące lasera frakcyjnego.

Więcej o laserach i terapiach odmładzających znajdziesz w mojej książce „Medycyna estetyczna bez tajemnic”.

Disclaimer:
Powyższy materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady medycznej ani indywidualnej rekomendacji terapeutycznej. Każdy przypadek wymaga indywidualnej konsultacji z lekarzem oraz odpowiedniej diagnostyki.